Kurier Brzeski

Wypadki brzeskie - film dokumentalny W tym roku obchodzimy 60. rocznicę dramatycznych wydarzeń, kiedy władze komunistyczne brutalnie spacyfikowały mieszkańców broniących swoich księży, wracamy do historii „Czarnego Czwartku”. 26 maja 1966 r. na Placu Zamkowym zebrały się tysiące brzeżan. Odpowiedzią władz było ZOMO, gaz łzawiący, pobicia i masowe aresztowania. W wydarzeniach ucierpiały kobiety, dzieci i przypadkowi przechodnie. To była jedna z największych akcji ZOMO w Polsce między 1956 a 1968 rokiem. Dopiero po 40 latach miasto mogło oficjalnie uczcić pamięć o tamtym sprzeciwie wobec przemocy i represji. ✨ Pamiętamy o tych, którzy stanęli w obronie Kościoła i swojej godności.

Ks. Stanisław Kluz, jezuita, duszpasterz podziemia niepodległościowego związany z Brzegiem przez dramatyczny epizod aresztowania. Ludzie związani ze Zrzeszeniem „Wolność i Niezawisłość” (WiN) w Brzegu nad Odrą (i szerzej w okolicach Dolnego Śląska) w okresie 1945–1953 to głównie postacie z resztek struktur podziemia antykomunistycznego. Brzeg nad Odrą nie był dużym ośrodkiem WiN (w porównaniu np. z Wrocławiem, Wałbrzychem czy Kłodzkiem), ale leżał na ważnej trasie tranzytowej dla kurierów i emisariuszy z/do Zachodu (Dolny Śląsk był wtedy terenem kontaktów z emigracją i Radiem Wolna Europa).  Najbardziej znana postać to ks. Stanisław Kluz (jezuita, ur. 1914, zm. 2011), kapelan NOW i AK, a później związany z WiN. Ks. Stanisław Kluz  – kapelan Narodowej Organizacji Wojskowej (NOW), żołnierz AK, współpracownik WiN. Po wojnie działał na Dolnym Śląsku (proboszcz w Wałbrzychu, potem Wrocław). W grudniu 1952 r. został aresztowany w Brzegu nad Odrą jako emisariusz tzw. V Komendy Główne...

Animator kultury muzycznej i działacz polonijny związany z Brzegiem Postać Jana Miluna (ur.1938 - zm.2014) zajmuje istotne miejsce w powojennej historii Brzegu oraz w dziejach polskiej kultury muzycznej na emigracji. Jego działalność artystyczna, organizatorska i patriotyczna, prowadzona w Polsce, Stanach Zjednoczonych oraz wielu innych krajach, miała wymiar zarówno lokalny, jak i międzynarodowy. Dzięki ogromnemu zaangażowaniu i wieloletniej pracy stał się jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci polskiego środowiska muzycznego poza granicami kraju. Lata młodzieńcze i wykształcenie Jan Milun urodził się w 1938 r. na Wileńszczyźnie, skąd losy powojenne sprowadziły go do Brzegu. W Polsce zdobywał wszechstronne wykształcenie: studiował języki słowiańskie na Uniwersytecie Warszawskim oraz śpiew solowy na Wydziale Wokalnym Akademii Muzycznej w Krakowie. Po emigracji do Stanów Zjednoczonych ukończył także studia w Akademii Wojskowej USA. Emigracja i działalność w środowisku polonijnym W 1...

Nota redakcyjna Niniejszy tekst stanowi uporządkowany i poprawiony fragment życiorysu i działalności Tadeusza Czajkowskiego ps. „Kotwica”. Materiał został podzielony tak, aby ułatwić czytelnikowi zapoznanie się z kolejnymi etapami życia bohatera, jego pracą zawodową, działalnością społeczną oraz zasługami dla upamiętnienia historii Armii Krajowej. Zachowano pełną wartość historyczną i merytoryczną dokumentu, dbając jednocześnie o przejrzystość i czytelność przekazu. Epilog Tadeusza Czajkowskiego „Kotwicy” Rozdział 1.  Po śmierci dowódcy – nowe życie Po śmierci majora Mariana Bernaciaka „Orlika” w czerwcu 1946 roku, Tadeusz Czajkowski „Kotwica” opuścił zgrupowanie, które walczyło jeszcze do marca 1947 roku. Ukrywał się u rodziny w Leżajsku, a następnie udał się do Wrocławia, gdzie rozpoczął studia na Politechnice Wrocławskiej. Studia ukończył w 1953 roku, po czym podjął pracę jako inżynier architekt w Wrocławskim Miastoprojekcie, będąc głównym projektantem odbudowy starówki w Brzegu...

  26 maja 1966 roku Brzeg stał się miejscem jednej z największych powojennych akcji pacyfikacyjnych przeciwko Kościołowi na Dolnym Śląsku. Tego dnia komunistyczne władze przystąpiły do przymusowego wykwaterowania księży z wikarówki przy Placu Zamkowym. Gdy kapłani nie zdążyli opuścić budynku, zdecydowano o użyciu siły. Na dźwięk kościelnego dzwonu zgromadziło się ponad trzy tysiące mieszkańców, którzy chcieli okazać solidarność z duchowieństwem. Wobec tłumu, w którym znajdowały się kobiety, dzieci i osoby starsze, Zmotoryzowane Odwody Milicji Obywatelskiej użyły gazów łzawiących i pałek. Doszło do zamieszek, licznych pobić i brutalnych aresztowań. Represje wobec uczestników trwały jeszcze przez wiele lat. Oficjalne upamiętnienie wydarzeń po 40 latach Po raz pierwszy w sposób oficjalny i uroczysty brzeżanie uczcili te wydarzenia dopiero w 2006 roku. Uroczystościom kościelnym towarzyszyła konferencja naukowa „Opozycja – Kościół – komunistyczna bezpieka”, zorganizowana przez wrocławsk...